13 Şubat 2007BlogItemBody$>
Ders kitabında yer alan Nâbî ve Necâti Bey’e ait olan gazellerin incelenmesi:

Buna göre 1. Gazelde ritim aruzla sağlanmıştır. Gazel, aruzun “mefâîlün/feilâtün/mefâîlün/feilün” kalıbına göre yazılmış olduğu; kafiye şemasının aa/ba/ca/da şeklinde olduğu; nazım biriminin beyit ve nazım şeklinin gazel olduğu belirtilir.
Gazelin 1. beytinde artık eğlence meclislerinde eski eğlencenin kalmadığı anlatılmaktadır.
2. beytinde halk arasında cömertlik ve iyiliğin unutulduğunu sadece selamlaşmanın kaldığını belirtir.
3. beytinde sevgiliye seslenir rakibin , onun iyilikleri yüzünden ham kaldığını belirtir.
4. beytinde her şeye kavuşulduğu ama kötülerden intikam alınamadığı belirtilir.
5. beytinde Cenab-ı Allah’tan yapamadıklarını yapmak için izin istediğini belirtir. 1. ve 3. beyt alakalı.1. beyitte telmih, 3. beyitte nidâ sanatı vardır.
Necâtî’nin gazelinde de buna benzer özellikler vardır. Aruz kalıbı 3 fâilâtün 1 fâilün şeklindedir. 2. gazelin dilinin daha sade olması da bir fark olarak düşünülebilir.

Ders kitabındaki koşma incelenmesi:

Kafiye şeması abcb, dddb, eeeb, fffb şeklindedir. Nazım birimi dörtlüktür. Dili sadedir. Yarım kafiyeler kullanılmıştır. 11’li hece ile söylenmiştir. Demek ki şiirin nazım şekli koşmadır. Koşmada: “Noktadır benlerini sayamadım ben”; “Aşkın ateşidir sinemi yakan”; “Boz bulanık seller gibi çağlarım”; “Ayrılık oduna doyamadım ben” dizelerinde teşbih vardır. Şiirin teması aşktır.
İstiklâl Marşı:
İstiklâl Marşı’nın da kafiye şeması çizilir. Kafiyeler bulunur. Ölçü aruzun 3 fâilâtün 1 fâilün kalıbına göredir. Nazım birimi dörtlüktür. Halk şiirindeki koşma, semai ve ilâhiye benzer; ölçüsünün aruz olması sebebiyledir ki divan şiirindeki şarkı, gazel, kasideye benzer. İstiklâl marşı bu bakımdan serbest nazma dahil edilebilir. Şiirde al sancak Türk milletini sembolize eder. Çünkü milletten tek bir fert kalıncaya kadar bayrak dalgalanacaktır. Şiirde şafak, sancak ve ocak kelimeleri arasında tenasüp vardır. “Yırtarım dağları, enginlere sığmam taşarım” dizesinde telmih sanatı vardır. “Korkma” sözcüğünde nidâ sanatı vardır. “Yüzen” sözcüğünde kapalı istiâre vardır. “Sönmeden yurdumun üstünde tüten en son ocak” dizesinde mecâz-ı mürsel vardır. “O benimdir, o benim…” dizesinde tekrîr vardır. “O benim milletimin yıldızıdır parlayacak” dizesinde açık istiâre vardır. “Çatma, kurban olayım…” dizesinde teşhis ve “ey nazlı hilâl”de nidâ, “hilâl” kelimesinde mecâz-ı mürsel vardır. …
İstiklâl Marşı’nda Âkif’in sanat anlayışı görülür.(*Millî Edebiyat döneminin dili ile söylenmiş. *Anlamın okuyucunun ruh hâline değil de metne bağlı olması. *Şiirlerine yansıyan toplumsal sorumluluk ve gerçek samimiyet. *Sanat için sanat anlayışı yerine sanatta faydayı gözetmesi, bu nedenle süslü bir anlatımdan kaçınması. Demek ki eser şiirden çok manzûme niteliği taşır.)
Yahya Kemal’in “Ok” isimli şiiri :
Bu metin bir manzûmedir. Çünkü burada olay, yer, zaman ve kişiler mevcuttur. Manzûme hecenin 11’li kalıbıyla yazılmıştır. Kafiye şeması abba, cddc,effe,… şeklindedir. Nazım birimi dörtlüktür.Şiirde tema kahramanlıktır. Şiirde tarihi bir olay anlatılmaktadır. Nazım şekli koşmadır. Şiirin konusu bakımından çeşidi epiktir.
Yahya Kemal’in hayatı ile ilgili ayrıntılar üzerinde durulur. (Yahya Kemal rolünü üstlenen öğrenci yardımı ile) Şairin hayatı ve şiir arasında bağlantı kurulmaya çalışılır.
Necip Fazıl’ın “Şehirlerin Dışından” isimli şiiri:
Şiirin şekil incelemesi yapılır. Kafiyeler ve ölçü belirlenir. Demek ki şiir 7’li hece ile yazılmıştır. Serbest nazımla yazılmıştır. Nazım birimi yoktur. Tema doğadır. Şehrin bunaltıcılığından kaçıp doğaya ve Yaradan’a sığınma söz konusudur. Konusu bakımından pastoral bir şiirdir.
Necip Fazıl’ın hayatı ile ilgili ayrıntılar üzerinde durulur. (Necip Fazıl rolünü üstlenen öğrenci yardımı ile) Şairin hayatı ve şiir arasında bağlantı kurulmaya çalışılır. Bu şiirde tasavvufî bazı unsurlar yer almaktadır. Aynı zamanda şiirde mağara, orman, ıslık, yılan, çakal gibi doğal gerçeklikle ilgili unsurları kişisel duyguları ifadede kullanmıştır. “Mevsimler boğum boğum/ zamanın ipliğinde” dizelerinde imge vardır. “Haydi yürü, bulalım” dizesinde ise nidâ sanatı vardır. “Kat kat çıkmış evlerin/ O cam gözlü devlerin/ gizlediği âlemi” dizelerinde ise teşbih vardır. “Dereler yoldaşımız” dizesinde kişileştirme vardır. Metinle okuyucuya, bilinçsiz şehirleşmenin sahip olduğumuz bazı güzellikleri yok edişi, mesajı iletilmektedir.
Nazım Hikmet Ran’ın “Davet” isimli şiiri :
Şiirde ahenk ses tekrarları ile sağlanıyor. Nazım şekli halk şiirindeki türkü veya divan şiirindeki müstezat benziyor. Şâir şiirinin 1. biriminde Türk medeniyetinin yolculuğundan bahseder. 2. birimde bu vatanın tamamen Türk milletine ait olduğunu belirtir. 3. birimde herkesin kendi ayakları üzerinde durmasını ve sosyal eşitliğin sağlanmasını ister.4. birimde ise insanlar eşit olduğunu ve kardeşçe yaşanması gerektiğini belirtir. Şiirde tema evrensel kardeşliktir.
Nazım Hikmet’in hayatı ile ilgili ayrıntılar üzerinde durulur. (Nazım Hikmet rolünü üstlenen öğrenci yardımı ile) Şairin hayatı ve şiir arasında bağlantı kurulmaya çalışılır. Şiirde bazı söz sanatlarına da yer verildiği belirtilir.
Ahmet Hamdi Tanpınar’nı “Bursa’da Zaman” isimli şiiri:
Bu şiirin 11’li hece ile yazıldığı belirtilir. Kafiyesi bulunur. Şiir serbest nazımla yazılmıştır. Çünkü nazım birimi dizedir. Tema Bursa’da zamandır. Şair “Güvercin bakışlı sessizlik” ifadesinde nesnel gerçekliği duygularını ifadede kullanmıştır. Tarih ve tabiat zaman kavramı üzerinde birleşir. Burada tarih, mimarî, felsefe gibi bilim dallarından yararlanılmıştır. Tanpınar’ın hayatı ile ilgili ayrıntılar üzerinde durulur. (Tanpınar rolünü üstlenen öğrenci yardımı ile) Şairin hayatı ve şiir arasında bağlantı kurulmaya çalışılır.Tanpınar’ın genel olarak eserlerinde işlediği; rüya, zaman, musiki ve sağlam bir tarih bilinci bu şiirde de vardır. Şiirde Orhan zamanına telmih vardır. “Onunla bir yaşta ihtiyar çınar” gibi dizelerde de kişileştirme sanatı vardır. “Güvercin bakışlı sessizlik bile” dizesinde teşbih vadır. “Bursa’da eski bir cami avlusu/Küçük şadırvanda şakırdayan su…”gibi dizelerde de tenasüp sanatı vardır.
Johann Wolfgang von Goethe’nin “Sevgilinin Yakınlığı” isimli şiiri:
11’li ve 5’li hece ölçüsü ile ritim sağlanmıştır. Şiir serbest nazımla yazılmıştır. Divan şiirindeki müstezatlara benzer. Nazım birimi dizedir.Şiir dilinde imgelere yer verilmiştir. (Derin geceler) Şiirin teması özlemdir. “Kırda sessizliği dinlerim gece/her şey susunca” dizelerinde tezat vardır.


*Özet : Şiir incelenirken Zihniyet, ahenk, dil, yapı tema, şiirde gerçeklik ve anlam, şiirde gelenek, yorum ve şairin hayatının şiire etkileri üzerinde durulmalıdır ki tam bir tahlil yapabilelim.
lign: center">--------------------oOo--------------------

<$BlogItemDateTi21:17ogItemArchiv2007_02_01_archive.html#1829791275662034357r1829791275662034357orMecazz<$BlogItemPermalhttp://talsayak.blogspot.com/2007/02/manzme-ve-iir-rneklerini-inceleme.htmlMainOrArchiveParo

<$BlogItemCommen38
    Anonymous AdsızBlogCommentNum8934845064475424278 permalink"><$BlogCommentDat03 Aralık, 2007 21:42ommentDel i> Anonymous AdsızBlogCommentNum1135769323987694104 permalink"><$BlogCommentDat11 Aralık, 2007 22:35ommentDel i> Anonymous AdsızBlogCommentNum1268102194802392907 permalink"><$BlogCommentDat22 Aralık, 2007 16:55ommentDel i> Anonymous AdsızBlogCommentNum5258074063163120115 permalink"><$BlogCommentDat25 Aralık, 2007 19:53ommentDel i> Anonymous AdsızBlogCommentNum938623082467109495 permalink"><$BlogCommentDat26 Aralık, 2007 18:57ommentDel i> Anonymous AdsızBlogCommentNum5577316989651624349 permalink"><$BlogCommentDat27 Aralık, 2007 11:13ommentDel i> Anonymous AdsızBlogCommentNum1695563963839233099 permalink"><$BlogCommentDat30 Aralık, 2007 21:54ommentDel i> Anonymous AdsızBlogCommentNum221773956729147936 permalink"><$BlogCommentDat01 Ocak, 2008 19:33ommentDel i> Anonymous AdsızBlogCommentNum7040453353158062276 permalink"><$BlogCommentDat02 Ocak, 2008 22:01ommentDel i> Anonymous AdsızBlogCommentNum8178395471471758896 permalink"><$BlogCommentDat03 Ocak, 2008 20:32ommentDel i> Anonymous AdsızBlogCommentNum8344180377463209499 permalink"><$BlogCommentDat08 Ocak, 2008 11:24ommentDel i> Anonymous AdsızBlogCommentNum106709876312926746 permalink"><$BlogCommentDat08 Ocak, 2008 17:49ommentDel i> Anonymous sinemmBlogCommentNum834753524407368091 permalink"><$BlogCommentDat09 Ocak, 2008 19:57ommentDel i> Anonymous AdsızBlogCommentNum5655477671170143623 permalink"><$BlogCommentDat09 Ocak, 2008 22:20ommentDel i> Anonymous AdsızBlogCommentNum5962078377412241753 permalink"><$BlogCommentDat15 Ocak, 2008 17:48ommentDel i> Anonymous AdsızBlogCommentNum2086208797938941197 permalink"><$BlogCommentDat21 Ocak, 2008 22:41ommentDel i> saatlerdir ödev arıyorum, googleden
    yalnız sizinki anlaşılır ve özet
    çıktı
    teşekkürler yürekten <$BlogCommentAutBlogger ferkulBlogCommentNum7080569715187011204 permalink"><$BlogCommentDat01 Aralık, 2008 16:10ommentDel i> Anonymous AdsızBlogCommentNum3368832806593331424 permalink"><$BlogCommentDat12 Aralık, 2008 22:45ommentDel i> Anonymous AdsızBlogCommentNum8400705384813260640 permalink"><$BlogCommentDat14 Aralık, 2008 19:45ommentDel i> Anonymous AdsızBlogCommentNum4376085797344958962 permalink"><$BlogCommentDat14 Aralık, 2008 19:47ommentDel i> Anonymous AdsızBlogCommentNum887152670402259902 permalink"><$BlogCommentDat15 Aralık, 2008 00:04ommentDel i> Anonymous habibeBlogCommentNum6452196723611653705 permalink"><$BlogCommentDat15 Aralık, 2008 18:24ommentDel i> Anonymous SİTENİZE ÇOK GİREN BİRİBlogCommentNum1238184501413919808 permalink"><$BlogCommentDat16 Aralık, 2008 09:33ommentDel i>
    selametle... kedo <$BlogCommentAutAnonymous AdsızBlogCommentNum7697484921528242031 permalink"><$BlogCommentDat12 Ocak, 2009 11:50ommentDel i> Anonymous AdsızBlogCommentNum8819490174775030358 permalink"><$BlogCommentDat25 Ocak, 2009 20:01ommentDel i> Anonymous AdsızBlogCommentNum2412655396159630720 permalink"><$BlogCommentDat09 Şubat, 2009 17:17ommentDel i> Anonymous AdsızBlogCommentNum5463284485200890735 permalink"><$BlogCommentDat09 Şubat, 2009 22:45ommentDel i> Anonymous AdsızBlogCommentNum2340020677686778245 permalink"><$BlogCommentDat12 Şubat, 2009 23:27ommentDel i> Anonymous AdsızBlogCommentNum6026743902309556124 permalink"><$BlogCommentDat07 Mart, 2009 21:51ommentDel i> tutku <$BlogCommentAutAnonymous AdsızBlogCommentNum9127787240517962002 permalink"><$BlogCommentDat28 Haziran, 2009 02:28ommentDel i> Anonymous AdsızBlogCommentNum5765741346492763787 permalink"><$BlogCommentDat07 Ocak, 2010 22:01ommentDel i> Anonymous AdsızBlogCommentNum7434842982366395618 permalink"><$BlogCommentDat09 Ocak, 2010 18:31ommentDel i> Blogger realisty_antepli27BlogCommentNum5424801358085786829 permalink"><$BlogCommentDat13 Ocak, 2010 21:40ommentDel i> Anonymous AdsızBlogCommentNum7129605515367703728 permalink"><$BlogCommentDat05 Şubat, 2010 11:43ommentDel i> Anonymous AdsızBlogCommentNum6133403171697872908 permalink"><$BlogCommentDat11 Şubat, 2010 18:47ommentDel i> Blogger mehmetBlogCommentNum1769169643625030580 permalink"><$BlogCommentDat09 Mart, 2010 16:10ommentDel i> Anonymous AdsızBlogCommentNum8166307077863368614 permalink"><$BlogCommentDat27 Mart, 2010 11:10ommentDel i> Anonymous AdsızBlogCommentNum506862467344530425 permalink"><$BlogCommentDat28 Şubat, 2011 22:29ommentDel i> <$BlogItemCreateYorum GöndermenRL$>"><< http://talsayak.blogspot.com/a>